Page 292 - ANADOLU SANAYİ DEVRİMİ
P. 292
FÜTÜVVETNÂMELER VE FÜTÜVVET Vâsıla Risâlesi (Yazılış Tarihi: Halife Nâsır-
RİSÂLELERİ (KROLOLOJİK SIRAYLA) Lidinillah’ın(Ö.622/1225) oğlu Hasan Ali’nin
611/1215’te ölümünden önce yazıldı); Bu risâle
FÜTÜVVETNÂME–SÜLEMÎ (Arapça, 421/1021 henüz bulunamamıştır. Ama Harputlu Nakkaş
Öncesi): Ebu Abdurrahman Muhammed bin Ahmet bu risâleyi özetleyen bir Fütüvvet Risâlesi
Hüseyin, es-Sülemî (Horasan Nişabur’da), Kitâb yazmıştır. (GÖLPINARLI, Abdülbâkî(1949);
el-Fütüvve (Sülemi Fütüvvetnâmesi), (Yazılış “İslâm ve Türk İllerinde Fütüvvet Teşkilâtı ve
Tarihi: 412/1021’ de ölümünden önce) Ayasofya Kaynakları”, İktisat Fakültesi Mecmuası, İstanbul
Kütüphanesi, Mecmua nr.2049, vr.78a-99a. Üniversitesi İktisat Fakültesi Yayını, Cilt 11, No.
Arapçadan Çeviren Süleyman ATEŞ; (Bkz. ATEŞ, 1-4, Ekim 1949-Temmuz 1950, s.91).
Süleyman(1977); Tasavvufta Fütüvvet adlı eser
İçinde), AÜİF yay., Ankara 1977. FÜTÜVVET RİSÂLESİ– HARPUTLU NAKKAŞ
AHMET Ahmet (Arapça, 611/1215 Sonrası):
FÜTÜVVET RİSÂLESİ - KUŞEYRÎ (Arapça, 1072 Nakkaş Ahmet Bin İlyas Hartburti (Harputlu),
öncesi): Abdülkerim KUŞEYRÎ (376/986 - Tuhvetü’l-Vesâyâ Risâlesi, Yazılış Tarihi: Harputlu
465/1072) (Horasan-Nişabur’ludur. Şeyhi bu eseri Halife Nâsır-Lidinillah’ın oğlu olup
meşhur SÜLEMİ’dir. Hâmisi ise Başvezir 611/1215’te ölen Ebu Hasan Ali’nin Umdete’l-
NİZAMÜLMÜLK’tür). Er-Risâle (Kuşeyri Vasıla adlı eserinin özeti olarak yazdığından eser,
Risâlesi) (Sufilerin hal tercümesini, tasavvufu ve bu vefat tarihinden sonra yazılmıştır); Ayasofya
fütüvveti anlatır. Selçuklu döneminde, Batiniliğe, Kütüphanesi, K.Mecmua, nr.2049, vr.108a-117b.
Şiiliğe karşı mücadelede Selçuklu Nişabur Arapçadan Çeviren: Abdülbâki GÖLPINARLI;
Medreselerinde müderris olarak Hadis, Tasavvuf (Bkz. GÖLPINARLI, Abdülbâkî(1949); “İslâm ve
dersleri vermiştir). Arapçadan Tercüme Eden; Türk İllerinde Fütüvvet Teşkilâtı ve Kaynakları”,
Süleyman ULUDAĞ; Kuşeyri Risalesi, Dergah İktisat Fakültesi Mecmuası, İstanbul Üniversitesi
yay., İstanbul 1978. (Tercümenin kaynağı yazma İktisat Fakültesi Yayını, Cilt 11, No. 1-4, Ekim
risalenin bulunduğu yer belirtilmemiş olup, 1949-Temmuz 1950, ss.187-205).
tercümenin Kahire’de basılan matbu Arapça
kitaptan yapıldığı belirtilmiştir; Abdülkerîm FÜTÜVVET RİSÂLESİ – SUHREVERDÎ (Farsça,
b. Hevâzin el-Kuşeyrî, er-Risâle (neşreden: 632/1234 öncesi): Şihabeddin Sühreverdi
Abdülhalîm Mahmûd - Mahmûd b. Şerîf, Kahire (Ö.632/1234), Risâletü’l-fütüvve, Yazılılş Tarihi:
1385/1966). 632/1234’te ölümünden önce, (Halife Nâsır-
Lidînillah tarafından Suhreverdî’ye yazdırmıştır).
FÜTÜVVETNAME- ENSARİ (Arapça), 465/1072 Çeviren ve Değerlendiren Adem ÇATAK;
Öncesi): Hâce Abdullah Ensârî (Ö.481/1088), Risâletü’l-fütüvve (Şihabeddin Sühreverdi Hayatı
Fütüvvetnâme, Ayasofya Kütüphanesi, K.Mecmua, Eserleri ve Tasavvuf Anlayışı. Gümüşhane
nr.2049, vr.154a-154b. Nişabur’lu KUŞEYRİ’nin Ünv. Yay., Gümüşhane 2008. Ayrıca Erdebilli
ölümünden önce (Ö. 465/1072) yazılımıştır. Ahi Ahmet Fütüvvetnâmesinde Sühreverdi’nin
“Kuşeyri Risalesi”nde bu fütüvvetnamenin Risalesinden faydalanmıştır. (Bkz. Abdülbâkî
şeyhi SÜLEMİ’nin Fütüvvetnâmesinden sonra GÖLPINARLI, (1949); “İslâm ve Türk İllerinde
yazılan ikinci fütüvvetnâme olduğunu belirtir Fütüvvet Teşkilâtı ve Kaynakları”, İktisat Fakültesi
(GÖLPINARLI, Abdülbâkî(1949); “İslâm ve Mecmuası, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi
Türk İllerinde Fütüvvet Teşkilâtı ve Kaynakları”, Yayını, Cilt 11, No. 1-4, Ekim 1949-Temmuz
İktisat Fakültesi Mecmuası, İstanbul Üniversitesi 1950, s.91).
İktisat Fakültesi Yayını, Cilt 11, No. 1-4, Ekim
1949-Temmuz 1950, s.91). Bu fütüvvetname FÜTÜVVET RİSÂLESİ-İBNÜ’L-ARABÎ (Arapça,
henüz Türkçeye çevrilip yayınlanmamıştır. 638/1240 öncesi): İbnü’l-Arabî (Ö.638/1240);
Fütühatü’l-Mekkiyye İbn'ül-Arabi'nin Eserleri
FÜTÜVVET RİSÂLESİ – HALİFENİN OĞLU ve Kaynakları İçin Misdak Olarak el-Fütühat el-
HASAN ALİ (Arapça, 611/1215 öncesi): Ebu Mekkiyye(Çeviren Nihat KEKLİK);, İÜEF. yay.,
Hasan Ali bin (Halife) Nâsır-Lidinillâh, Umdete’l- Cilt II, Bölüm A, İstanbul 1974.
KAYNAKLAR - 291
