OECD (Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü) Nedir? Hangi Ülkeler OECD Kapsamında Yer Alır?

Küresel olarak deneyimlerin paylaşılmasını ve buna bağlı olarak yaşanan problemlere ortak çözüm üretmeyi sağlayan bir platform olan OECD, sistemler üzerindeki denetlemeleriyle hayat kalitesini artırmaya yönelik politikalar önerir.

Ülke ekonomilerinin küresel gelişmelerden etkilenmesi, ekonomik kalkınma süreçlerini oldukça hassas bir duruma dönüştürür. Küresel bazda verilerin yakından takip edilebilmesi ve gerekli konularda harekete geçilebilmesi için kurulan OECD, verileri gerek ülke bazında gerekse küresel bazda inceler. Sanayileşmiş ve gelişmekte olan ülkelerden oluşan üyeleriyle birlikte tüzüğüne uygun amaçlar doğrultusunda hizmet vermekte olan uluslararası ekonomi örgütü, finans alanındaki istikrarın korunmasına ve sosyokültürel şartların iyileştirilebilmesine katkı sağlar.

OECD Nedir?

OECD’nin açılımı Organisation for Economic Co-Operation and Development, kurumun Türkçe karşılığı da Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’dür. Amerikan Marshall Planı kapsamında 2. Dünya Savaşı sonrasında Avrupa’nın gelişmesini ve kalkınmasını sağlamak amacıyla kurulan OECC’nin (Avrupa Ekonomik İşbirliği Örgütü) mirasçısı olan OECD, daha geniş bir görev tanımına sahiptir. OECC’nin işlevini yerine getirmesi sonrası onun yerine kurulan ve Avrupa’nın dışındaki ülkeleri de kapsayan ekonomi örgütü, küreselleşmenin etkisiyle birlikte ortaya çıkan ekonomik, yönetim ve sosyal sorunları çözmek için gerektiğinde adımlar atar. 14 Aralık 1960 tarihinde imzalanan Paris Sözleşmesi’nin imzalanması sonrasında 1961 yılında kurulan örgüt, bireysel özgürlükleri koruyarak, ekonomik güç ve refah düzeyini yükseltmeyi amaçlar. Küresel olarak deneyimlerin paylaşılmasını ve buna bağlı olarak yaşanan problemlere ortak çözüm üretmeyi sağlayan bir platform olan OECD, sistemler üzerindeki denetlemeleriyle hayat kalitesini artırmaya yönelik politikalar önerir. Küresel istikrarın korunarak sürdürülebilir bir büyümeyi hedefleyen ve dünya ekonomisinin gelişmesine yardımcı olan örgütün çeşitli amaçları vardır.

OECD’nin Amaçları Nelerdir?

OECD’nin tüzüğünde yer alan pek çok amaç bulunur. Bu amaçlar doğrultusunda üye olan ve olmayan ülkelerde ekonomik ve sosyal kalkınmalar ve uluslararası yükümlülüklere uygun olarak dünya ticaretinin geliştirilmesi hedeflenir. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nün temel amaçları ise:

• OECD, ekonomik büyüme ve istikrar, ticaret, yatırım, girişimcilik, teknoloji, kalkınma alanlarında işbirliği sayesinde refah düzeyinin artırılmasını amaçlar. Bununla birlikte hükümetlere yoksullukla mücadele konusunda iyileştirici önerilerde bulunarak yardımcı olur.
• Küreselleşme ile birlikte ortaya çıkan yeni sorun ve gelişmeleri anlamak ve bu konular hakkında hükümetlere çözüm üretme noktasında tavsiyeler vermek, OECD’nin amaçları arasında yer alır.
• Örgüt, sağlıklı ve etkili bir yönetim için sosyal eşitliğin sağlanmasını ve istihdam olanaklarının herkes için artmasını hedefler.
• Ekonomik ve sosyal verileri incelemek ve yayınlamak da amaçlar arasında yer alır. Bu veriler ışığında ekonomide görülen gelişmeleri yakından takip ederek ülkelere fayda sağlayacak tavsiyelerde bulunmak da OECD’nin amaçlarındandır.
• Örgütün bir diğer amacı geri kalmış ve gelişmekte olan ülkelerin desteklenmesi için kalkınma odaklı çalışmalar yürütülmesidir.
• İnsan hakları ve bireysel özgürlüğe bağlı olarak demokratik sistemlerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesini desteklemek de örgütün amaçlarındandır.

Hangi Ülkeler OECD Kapsamında Yer Alır?

OECD’nin 2021 yılı itibarı ile 37 üyesi mevcuttur. Örgütün bünyesinde yer alan 20 ülke kurucu üye statüsündedir. Türkiye, ABD, Fransa, Kanada, Avusturya, İngiltere, Belçika, Almanya, İtalya, Hollanda, İsveç, İspanya, Portekiz, Norveç, İzlanda, İsviçre, Danimarka, Yunanistan, İrlanda ve Lüksemburg OECD kurucu üyeleridir. Kurucu ülkelere daha sonra Japonya, Güney Kore, Finlandiya, İsrail, Letonya, Kolombiya, Litvanya, Avustralya, Estonya, Yeni Zelanda, Çekya, Macaristan, Slovenya, Polonya, Kosta Rika, Şili, Slovakya ve Meksika katılmıştır. OECD kapsamında örgüte üye ülkelerin yanı sıra üye olmayanlar da yer alır. OECD’nin amaçları üye ülkelerin bu ilkeler doğrultusunda güçlenmesine katkı sağlar. Bununla birlikte örgüte üye olmayan ülkelere de yardımda bulunan OECD, tüzüğündeki ilkeleri tanıtarak bu ülkelerdeki ekonomik ve sosyal anlamda refah düzeyinin artırılmasını destekler.